Home Διαρκής Επιτροπή ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ της Βουλευτού Ασημίνας Ξηροτύρη-Αικατερινάρη επί της αρχής στο Ν/Σ «Σύνδεση έρευνας και τεχνολογίας με την παραγωγή και άλλες διατάξεις» στην Μόνιμη Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου

ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ της Βουλευτού Ασημίνας Ξηροτύρη-Αικατερινάρη επί της αρχής στο Ν/Σ «Σύνδεση έρευνας και τεχνολογίας με την παραγωγή και άλλες διατάξεις» στην Μόνιμη Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου

E-mail Εκτύπωση PDF
Ο Ν. 1514/85 που τροποποιείται με το παρόν νομοσχέδιο, όριζε ένα σαφές ερευνητικό σύστημα ακαδημαϊκού χαρακτήρα που είχε ως κατεύθυνση να συνδέσει το χώρο της γνώσης και της επιστήμης με τη βασική μέχρι την εφηρμοσμένη και τη βιομηχανική έρευνα. Με το παρόν νομοσχέδιο το ενδιαφέρον μετατοπίζεται στη διάδοση και εφαρμογή των αποτελεσμάτων της έρευνας και όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται σε αυτό «με σκοπό την εκμετάλλευση των αποτελεσμάτων είτε από τους ίδιους τους φορείς ή και τους εργαζόμενους σε αυτούς, είτε από τρίτους». Ερευνητική διαδικασία και ερευνητές, με το πρόσχημα της αποτελεσματικής σύνδεσης της έρευνας με την παραγωγή, ωθούνται σε ευκαιριακές επιχειρηματικές δραστηριότητες και τα ερευνητικά κέντρα κινδυνεύουν να μετατραπούν σε μέσο απορρόφησης κονδυλίων σε μια μαστιζόμενη υπό κρίση βιομηχανία ή επιχειρηματική δραστηριότητα. Στο βωμό δηλαδή της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής βιομηχανίας τα ερευνητικά κέντρα χάνουν σημαντικό μέρος του ακαδημαϊκού τους χαρακτήρα, που επιτυχώς τους είχε προσδώσει ο ν. 1514/85. Η ανταγωνιστικότητα στην έρευνα και στην κοινωνία της γνώσης αποκτά τα ευκαιριακά βραχυπρόθεσμα χαρακτηριστικά όπως αυτά χαρακτηρίζουν την ανταγωνιστικότητα του επιχειρηματικού τομέα. Οι ίδιοι οι ορισμοί του νομοσχεδίου στην αρχή του 1ου άρθρου του αποδυναμώνουν το Δημόσιο βασικό χαρακτήρα των ερευνητικών κέντρων και κάθε σύνδεσή τους με την κοινωνία τα προβλήματα και τις ανάγκες ανάπτυξης. Δεν γίνεται καμία αναφορά στις ήδη άλλωστε περιορισμένες δημόσιες δαπάνες για την έρευνα και την τεχνολογία. Παράλληλα τα ίδια τα φυσικά πρόσωπα οι ερευνητές, πλήττονται και θεσμικά και επαγγελματικά. Πολλά θεσμοθετημένα αντικειμενικά ακαδημαϊκά κριτήρια όπως και τα ουσιαστικά προσόντα για την πρόσληψη και προαγωγή των ερευνητών καθίστανται ασαφή και αλλοιώνονται, ενώ η παρέμβαση του Υπουργού σε κάθε διαδικασία και επίπεδο διοίκησης θα δημιουργήσει προβλήματα στην λειτουργία της ερευνητικής κοινότητας και στην αντικειμενική και συλλογική απόδοση κυρίως στον τομέα της εφαρμοσμένης και βιομηχανικής έρευνας, που απασχολεί τον Νομοθέτη. Εγκαταλείπεται κάθε προσπάθεια σύνδεσης των ερευνητικών κέντρων με την πανεπιστημιακή έρευνα και τις μεταπτυχιακές σπουδές ώστε μέσω κατάλληλων μηχανισμών να συνδεθούν και τα δύο κέντρα με την παραγωγή. Ενώ τελικά οι επιδόσεις μέχρι σήμερα της ερευνητικής κοινότητας είναι ικανοποιητικές, όπως παραδέχεται η εισηγητική έκθεση και όπως απέδειξαν οι πρόσφατες διεθνείς αξιολογήσεις, παρ’ όλο που οι δημόσιες δαπάνες για την έρευνα (τελικά μόνον για τους μισθούς) είναι 0,5% του ΑΕΠ, δηλαδή τέσσερις φορές κατώτερες του αντίστοιχου μέσου όρου της ΕΕ, το παρόν νομοσχέδιο αντί να επανορθώνει έρχεται να επιδεινώσει ακόμη περισσότερο τη κατάσταση και για τους ερευνητές και για τα ερευνητικά κέντρα. Γι΄ αυτό τελικά το νομοσχέδιο απορρίπτεται από το σύνολο σχεδόν της ερευνητικής κοινότητας και πρέπει είτε να αποσυρθεί για να ακολουθήσει ένας σε βάθος και ουσιαστικός διάλογος, είτε να τροποποιηθεί σε πολλά και βασικά του σημεία. Δημιουργεί βαθύτατη ανησυχία μήπως έρχεται και αυτό το Νομοσχέδιο να κατεδαφίσει ό,τι κατά ηρωϊκό και παράδοξο τρόπο έχει παραμείνει ακόμη όρθιο και σωστό στην ελληνική πραγματικότητα και σε αυτά περιλαμβάνεται η ερευνητική δραστηριότητα, η λειτουργία της και η απόδοσή της. Συνοψίζοντας τα προβλήματα όπως: -Η αλλοίωση του δημοσίου χαρακτήρα των ερευνητικών κέντρων και η αποδυνάμωση των ακαδημαϊκών χαρακτηριστικών τους, όπως και της σύνδεσης τους με την πανεπιστημιακή, -Η έλλειψη δημόσιων δαπανών και η αποκλειστική σχεδόν χρηματοδότηση των ερευνητικών προτάσεων που εμπλέκονται ευθέως με τη βιομηχανία. -Η αποδυνάμωσης της βασικής έρευνας, που αποτελεί το θεμέλιο και της εφαρμοσμένη και βιομηχανικής έρευνας μακράς πνοής. -Η αποσύνδεση της έρευνας από κοινωνικά και ανθρωπιστικά προβλήματα και -Η ασάφεια των κριτηρίων και προσόντων για την επιλογή των κριτών και οι άμεσες παρεμβάσεις του Υπουργείου Ανάπτυξης όπως και η αποδυνάμωση της αποφασιστικής γνώμης του Εθν. Γνωμοτ. Συμβουλίου. Είναι τελικά τα βασικά σημεία που πρέπει να ανατραπούν ή να τροποποιηθούν στο νομοσχέδιο αυτό για το κεφάλαιο που αφορά την έρευνα και τεχνολογία. Αν δεν γίνει αυτό η ερευνητική κοινότητα που διακρίθηκε και διακρίνεται για την πολύωρη με μεράκι, όραμα και σχέδιο δουλειά της και πραγματική σχέση με την έρευνα, κινδυνεύει να αποκοπεί μέσω μιας ανεξέλεγκτης γραφειοκρατίας που θα αποφασίζει και διατάσσει τα περί επιστημονικής έρευνας και στο όνομα της ελεύθερης αγοράς και ιδιωτικής πρωτοβουλίας εν γένει θα ελέγχει και θα αποφασίζει για τα πάντα. Ακόμη και θετικά βήματα όπως η διάρθρωση των επιστημονικών συμβουλίων σε οριζόντια θεματική βάση κινδυνεύει να υποβαθμιστεί από την έλλειψη διοικητικών μηχανισμών υποστήριξης. Η επιδιωκόμενη αποτελεσματική συμβολή της ερευνητικής διαδικασίας στη βελτίωση της παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας που μας ενδιαφέρει όλους, κινδυνεύει να υποτάξει την έρευνα σε μια βραχυπρόθεσμη βελτίωση των δεικτών παραγωγικότητας και παράλληλα να εμπορευματοποιήσει την ερευνητική διαδικασία οδηγώντας την στην σπατάλη αντί την αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων του Γ΄ΚΠΣ. Το άρθρο 10 που αναφέρεται στη χρηματοδότηση επιχειρηματικών Συμμετοχών Υψηλής Τεχνολογίας και η σύσταση σχετικής εταιρείας κατ΄ αρχήν Α.Ε. του Ελληνικού Δημοσίου και στη συνέχεια με απεριόριστες δυνατότητες συμμετοχής άλλων ιδιωτικών φορέων χωρίς κριτήρια γι΄ αυτούς ακόμη και για τα μέλη του Δ.Σ. είναι ένα χαρακτηριστικό θέμα για τα παραπάνω που επισημαίνουμε. Η ίδρυση Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογίας Εθν. Αμυνας (ΚΕΤΕΘΑ, άρθρα 11,12 και 13) είναι ένα θετικό βήμα, που θα απέδιδε αν ενεργοποιηθεί το Διυπουργικό Συντονιστικό Όργανο της έρευνας, πράγμα που δεν επιχειρείται μέσω του παρόντος Ν/Σ. Απαράδεκτο θεωρούμε και στην ουσία του άλλα και με τον τρόπου που εισάγεται σε ένα διαφορετικής κατεύθυνσης νομοσχέδιο, το άρθρο 14, που επιχειρεί σταδιακά το σύνολο των βιομηχανικών περιοχών δηλαδή τις ΒΙ.ΠΕ. δηλαδή της ΕΤΒΑ να εκχωρηθεί στην ιδιωτική πρωτοβουλία. Με το ατυχές και σε καμία περίπτωση ορθολογικό επιχείρημα ότι οι ΒΙΠΕ δεν αποτελούν τραπεζικό υποκείμενο, εκχωρούνται οι ΒΙΠΕ δηλαδή το ΄΄φιλέτο΄΄ και αποδυναμώνεται έτσι κάθε δυνατή επιβίωση ή συμβίωση της ΕΤΒΑ με εθνική κλπ ως Τράπεζας του Ελληνικού Δημοσίου. Τα θέματα των τουριστικών εγκαταστάσεων αλλά και των καζίνων σε ένα νομοσχέδιο για την έρευνα, ίσως και να έχουν σημειολογική σημασία, η κριτική μας θα γίνει στην κατ΄άρθρο συζήτηση. Επί της αρχής γίνεται σαφές ότι καταψηφίζουμε το νομοσχέδιο και σας καλούμε να αναλογισθείτε τις ευθύνες σας για μη αναστρέψιμες αρνητικές καταστάσεις στον τομέα της Ανώτατης Παιδείας και της έρευνας που δημιουργείτε με τα τελευταία σας νομοσχέδιο.