Ομιλία επί της αρχής του ν/σχ «Οργάνωση, λειτουργία και αρμοδιότητες του Συμβουλίου Αποδήμου Ελληνισμού και άλλες διατάξεις»

Τρίτη, 04 Ιούλιος 2006 02:00 Ομιλίες
Εκτύπωση
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού για την Αριστερά και το Συνασπισμό ειδικότερα που πρωτοστάτησε για τη δημιουργία του είναι ένας θετικός θεσμός για την προώθηση της αυτοοργάνωσης και της συσπείρωσης του ελληνισμού της διασποράς. Το ζήτημα όμως της ενεργοποίησης όλων των δυνάμεων του ελληνισμού είναι τεράστιας εθνικής σημασίας. Οι απόδημοι Έλληνες μπορεί να γίνουν κάλλιστα οι καλύτεροι πρεσβευτές των ελληνικών συμφερόντων στις χώρες διαμονής τους. Σήμερα ο κάθε Έλληνας που ζει στο εξωτερικό και ασχολείται με τα ζητήματα αυτά γνωρίζει ότι το ΣΑΕ δεν έχει συμβάλει όσο θα μπορούσε και όσο θα έπρεπε στην προώθηση όχι μόνο των εθνικών μας θεμάτων στο εξωτερικό, όπως επιθυμεί η ελληνική πολιτεία, αλλά και στην επίλυση των διάφορων και πολλών προβλημάτων που απασχολούν τους Έλληνες της διασποράς, τους Έλληνες μετανάστες. Στην πραγματικότητα όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις αντιμετώπισαν τους Έλληνες της διασποράς αποσπασματικά και κατά τη διάρκεια των διάφορων εκδηλώσεων, όπως θα λέγαμε λοιπόν επετειακά. Τα τελευταία βέβαια χρόνια τα πράγματα δείχνουν ότι αλλάζουν. Είναι πολλοί πλέον αυτοί που συνειδητοποιούν τη μεγάλη σημασία της σύνδεσης της Ελλάδας με το ελληνικό στοιχείο της διασποράς και από πολλές πλευρές γίνονται φιλότιμες προσπάθειες για τη σύνδεση του απόδημου ελληνισμού με την Ελλάδα. Αυτό όμως δεν είναι αρκετό. Είναι ανάγκη η ηγεσία της ελληνικής πολιτείας να ξεκαθαρίσει πώς αντιλαμβάνεται αυτήν την ενεργοποίηση του ελληνισμού της διασποράς και με ποιους τρόπους θα την προωθήσει. Αδιαμφισβήτητα η υπάρχουσα νομοθετική στήριξη για το ΣΑΕ δεν αρκεί πλέον, αλλά το παρόν νομοσχέδιο δεν βοηθάει στο να επιλύσουμε τα προβλήματα και να επικαιροποιήσουμε προς τη σωστή κατεύθυνση την όλη μέχρι σήμερα νομοθεσία. Πριν από όλα, ήθελα να επισημάνω ότι έντεκα χρόνια τώρα μετά την ίδρυση του Σ.Α.Ε., δεν έχουμε κάνει καμία ουσιαστική συζήτηση απολογισμού, συνολικών εκτιμήσεων, συμπερασμάτων, καταγραφής των προβλημάτων που έχουν ανακύψει, γιατί, κύριοι συνάδελφοι, εάν θέλουμε να κάνουμε φιλότιμες προσπάθειες για τη συσπείρωση και τη σύνδεση του απόδημου Ελληνισμού, θα πρέπει όλα αυτά τα θέματα να τα δούμε επί της ουσίας. Δεν αρκεί μόνο να προσπαθούμε κάθε φορά να επηρεάσουμε τα πράγματα ή να βάλουμε τους δικούς μας εκπροσώπους. Είναι ανάγκη η ηγεσία της ελληνικής πολιτείας να ξεκαθαρίσει πώς αντιλαμβάνεται την ενεργοποίηση του Ελληνισμού της διασποράς, με ποιους τρόπους θα την προωθήσει. Υπάρχει ένα μεγάλο ζήτημα, αυτό της αντιπροσωπευτικότητας στην παγκόσμια συνέλευση του Σ.Α.Ε., εάν δεν προωθηθούν οι διαδικασίες εκλογής αντιπροσώπων με συγκεκριμένο μέτρο εκλογής, εάν δεν συζητηθούν μέσα στις πρωτοβάθμιες συλλογικές εκφράσεις του Ελληνισμού της διασποράς τα προβλήματα, οι ανάγκες και γενικά οι οραματισμοί, ούτως ώστε από εκεί να εκλέγονται και οι διάφοροι αντιπρόσωποι για τα συνέδρια του Σ.Α.Ε., να υπάρχει αυτή η ουσιαστική εκλογική διαδικασία. Έτσι, λοιπόν, θα σταματήσουμε το μαρασμό αυτού του θεσμού. Η λογική του ελέγχου από την οποιαδήποτε κυβερνητική ή εκκλησιαστική αρχή θίγει την αυτονομία και την προσπάθεια δημοκρατικής αυτοοργάνωσης του Ελληνισμού της διασποράς. Το Σ.Α.Ε. σήμερα, όπως και κάθε οργανωμένη έκφραση του απόδημου Ελληνισμού, θα πρέπει να προτάξουν πάνω από όλα την αυτονομία τους από κυβερνητικές, κομματικές, εκκλησιαστικές και οποιεσδήποτε άλλες μορφές παρεμβάσεων. Αυτό σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει άρνηση σχέσεων και δεσμών με όλες τις οργανωμένες εκφράσεις, θεσμικές και μη, της ελληνικής πραγματικότητας. Το Σ.Α.Ε. και το Προεδρείο του θα πρέπει να γίνουν η έκφραση όλων των Ελλήνων της διασποράς, ανεξάρτητα από τις πολιτικές και θρησκευτικές πεποιθήσεις. Στον 21ο αιώνα, δεν μπορούμε να πορευθούμε με μύθους, με πολιτικές και κομματικές σκοπιμότητες. Δεν μπορούμε να βολέψουμε ούτε τις δυσκολίες που έχουμε σήμερα ούτε το δύσκολο παρελθόν που είχαμε και ακόμα πιο πολύ δεν μπορούμε να βολέψουμε το δύστροπο και απαιτητικό μέλλον που έρχεται. Μια πολιτική για τον απόδημο Ελληνισμό θα πρέπει βασικά να στοχεύει στην ενίσχυση της παρουσίας του στο εξωτερικό μακριά, για να βρεθούν πράγματι οι Έλληνες της διασποράς έξω από κάθε λογική γκέτου, αυτοαπομόνωσης, αλλά, θα έλεγα, και πολιτισμικής αφομοίωσης και εξαφάνισης, στη σύσφιξη των σχέσεων του απόδημου Ελληνισμού με τις οικονομικές, αυτοδιοικητικές, πολιτισμικές και προοδευτικές πολιτικές πραγματικότητας των χωρών υποδοχής, στον εκσυγχρονισμό των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και στην ενίσχυση της υλικοτεχνικής υποδομής της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης, στη στήριξη των πολιτισμικών παραδόσεων και θεσμών με την Ελλάδα, στην ενίσχυση της οργανωμένης του έκφρασης υπό την οποιαδήποτε μορφή, αποφεύγοντας παράλληλα τη διαλυτική οργανωτική του πολυδιάσπαση. Τα περίφημα δίκτυα υπάρχει κίνδυνος να χτυπήσουν την οργανωτική συνοχή των κοινοτήτων και των ομοσπονδιών. Πρέπει να στοχεύει στη στήριξη της οργανωτικής και οικονομικής αυτονομίας του από το οποιοδήποτε κυβερνητικό, κομματικό ή άλλου είδους θεσμικό κέντρο ή μη. Το Εθνικό Ταμείο Ομογενών πρέπει να ενισχυθεί κατά κύριο λόγο από την ελληνική πολιτεία και όχι με τον περιορισμένο προϋπολογισμό των κοινοτήτων. Τέλος, πρέπει να στοχεύει στη δημιουργία προϋποθέσεων για την ομαλή επανένταξη των παλιννοστούντων Ελλήνων στη νέα σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα, σε μία εποχή που απλώνονται οι κοινωνικοί αποκλεισμοί, η φτώχεια, η ανεργία, οι ανισότητες στη γνώση και στην απασχόληση. Οι συμπιέσεις των κοινωνικών δικαιωμάτων, οι παραβιάσεις των ανθρώπινων δικαιωμάτων, οι αδυσώπητοι νόμοι της αγοράς, η Ελλάδα, ο Ελληνισμός, όπου γης, δεν μπορούν παρά να συμβαδίζουν με τις κοινωνικές εκείνες αξίες του ανθρωπισμού, της αλληλεγγύης, της κοινωνικής συνοχής, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της διεύρυνσης της δημοκρατίας. Ειδικότερα, επί του νομοσχεδίου, ήθελα να πω ότι θα ήταν πολύ χρήσιμη αυτή η ουσιαστική συζήτηση που ανέφερα στον πρόλογό μου, σαν ένα είδος απολογισμού, ένα είδος καταγραφής συστηματικής όλων των προβλημάτων που έχουν προκύψει, γιατί όπως είπαν και οι άλλοι ομιλητές και ο Εισηγητής από την Κυβέρνηση, εάν θέλουμε να είμαστε ρεαλιστές, έχουν ανακύψει πολλά προβλήματα, πολλές στρεβλώσεις, πολλές δυσλειτουργίες και δυσαρμονίες μεταξύ των προβλέψεων του νόμου και της πραγματικότητας. Κυρίως, έχουν προκύψει ζητήματα που σχετίζονται με τη γραφειοκρατία, τον παραγοντισμό, τον κομματισμό, καθώς και την έλλειψη συντονισμού, όπως και προβλήματα αντιπροσωπευτικότητας. Περιέχονται τα ζητήματα αυτά στο υπό ψήφιση νομοσχέδιο; Όχι, διότι θεωρούνται μικρής σημασίας και παραλείπονται συνειδητά, γιατί ορισμένα από αυτά τουλάχιστον εξυπηρετούν συγκεκριμένες σκοπιμότητες. Όμως, πρέπει να τονίσουμε για μία ακόμα φορά ότι πάνω σε αυτά τα θέματα είναι που δοκιμάζεται η συνέπεια και η απόδοση αυτού του Συμβουλίου. Ο τομέας του απόδημου Ελληνισμού δεν είναι ο τομέας πάνω στον οποίο δρα αποκλειστικά και μόνο το Σ.Α.Ε., αλλά δρουν και άλλοι φορείς, ιδρύματα και άλλοι θεσμοί. Πρέπει να αντιληφθείτε, κύριοι συνάδελφοι των δύο μεγάλων κομμάτων ότι είναι μακράν των όσων διακηρύσσονται η πραγματικότητα του απόδημου Ελληνισμού, ότι επαναλαμβάνεται και στον απόδημο Ελληνισμό το σύμπτωμα της απόστασης μεταξύ των νομοθετικών προβλέψεων και των πολιτικών διακηρύξεων και της πραγματικότητας των προβλημάτων. Μόνο και από την ανάγνωση του σχεδίου νόμου, προκύπτει μία διαπλοκή λειτουργικών αρμοδιοτήτων και καταστατικής αποστολής μεταξύ διαφόρων οργανισμών. Θα ήθελα να κάνω και μία ακόμη παρατήρηση που αφορά τον τρόπο με τον οποίο ασκείται η νομοθετική εξουσία. Έχετε επιβάλλει, θα έλεγα, την καθεστωτική δικομματική επιβολή στη νομοθετική λειτουργία, την οποία ελέγχει η εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία στο όνομα της κομματικής πειθαρχίας. Αυτό το λέω, γιατί και σε αυτήν την περίπτωση έχουμε συγκεκριμένα φαινόμενα. Διαφορετικό σχέδιο φέρνει η μία Κυβέρνηση, διαφορετικό η άλλη. Αντιλαμβάνομαι ότι υπάρχουν διαφορετικές πολιτικές στα κόμματα και διαφορετικά προγράμματα, αλλά υπάρχει και ένα πεδίο, πάνω στο οποίο τουλάχιστον πρέπει να υπάρξουν οι βασικοί άξονες. Εδώ, παρατηρείται επί Κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ να υπάρχει άλλο σχέδιο νόμου ή άλλες αποφάσεις όταν ήταν υπουργός ένας άλλος συνάδελφος και άλλο σχέδιο απόφασης, όταν έγινε υπουργός άλλος. Το ίδιο συμβαίνει και σήμερα στην Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. ʼλλο νομοσχέδιο έφερε ο κ. Σκανδαλάκης και άλλο φέρνει τώρα ο κ. Κασσίμης. Δεν είναι μόνο δηλαδή οι αλλαγές των κυβερνήσεων που προκαλούν αντίστοιχα κύματα νομοθετικών αλλαγών, αλλά και οι αλλαγές των Υπουργών. Ο Συνασπισμός, όπως είπα, είναι το κόμμα που πρότεινε τη δημιουργία του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού και που επιχείρησε την πρώτη οργάνωσή του και είναι πάγια θέση μας το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού να έχει δημοκρατική δομή οργάνωσης και έκφρασης των απόδημων Ελλήνων και όχι να είναι μία μη κυβερνητική οργάνωση θεματικού χαρακτήρα και συμπληρωματικής δράσης. Θέλουμε να εξασφαλιστούν βασικά κριτήρια συμμετοχής, αντιπροσώπευσης και νομιμοποίησης που ισχύουν για τους θεσμούς ιδιωτικού δικαίου, μέσα από τους οποίους εκφράζεται η συμμετοχή του πολίτη. Ερωτώ, λοιπόν, το εξής: Πού είναι σε αυτό το νομοσχέδιο αυτή η δημοκρατική δομή συμμετοχής και αντιπροσώπευσης; Εάν θέλουμε δημοκρατική δομή έκφρασης και οργάνωσης στις κοινωνίες, θα ξεκινήσουμε από την ελληνική κοινότητα και από την ομοσπονδία. Όλα τα άλλα είναι παρακλάδια, είναι συμπληρώματα που γίνονται καθ’ οδόν, γιατί πάντοτε επικρατεί η καταχρηστική αντίληψη του κυβερνητικού κομματικού παραγοντισμού και στο χώρο των απόδημων Ελλήνων. Με ευθύνη του ΠΑΣΟΚ και της Νέας Δημοκρατίας, παραταξιοποιήθηκε τελικά ο απόδημος Ελληνισμός στο όνομα της προέκτασης του δικομματικού παραταξιακού ανταγωνισμού, η ίδια δηλαδή παραταξιοποίηση που έχει καταστρέψει και το συνδικαλισμό και το φοιτητικό κίνημα, τη δημόσια διοίκηση, τη λειτουργία των αντιπροσωπευτικών θεσμών. Πάμε να αναθεωρήσουμε το Σύνταγμα. Εκκρεμεί ο εκτελεστικός νόμος για το Συμβούλιο του Απόδημου Ελληνισμού, αλλά εκκρεμεί και μια άλλη πρόβλεψη που θα έπρεπε να υπάρχει στο προς αναθεώρηση Σύνταγμα που αφορά το δικαίωμα ψήφου των αποδήμων. Δεν μιλάτε όμως γι’ αυτό, δεν ακούγεται τίποτα για το αν και κατά πόσο θα πρέπει να προχωρήσουμε στην αναγνώριση συμμετοχής στην ψηφοφορία των απόδημων, όπως ισχύει για τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Υπάρχει και η επιστολική ψήφος και η ταυτόχρονη ψήφος σε έδρες προξενείων ή πρεσβειών. Εδώ δεν υπάρχει η πολιτική βούληση για να ξεκαθαριστεί το τοπίο, έστω να ξεκινήσει η συζήτηση. Παρακάμπτεται, λοιπόν, η επιταγή του Συντάγματος για το δικαίωμα ψήφου και με καθυστέρηση έρχεται αυτός ο νόμος για το Συμβούλιο του Απόδημου Ελληνισμού. Στην ουσία οι διαδικασίες που προτείνονται θα παρατείνουν τη σημερινή εκκρεμότητα της έλλειψης αντιπροσωπευτικότητας, της γραφειοκρατίας, του παραγοντισμού, της παραταξιακής νοοτροπίας και όλων των συναφών για πολύ χρόνο ακόμη. Θα ήθελα σε συντομία να αναφερθώ και στο μοντέλο οργάνωσης που προωθείται με τη δημιουργία νεολαίας του ΣΑΕ κατά τα πρότυπα των νεολαιών των κομμάτων. Προωθείται δηλαδή ένας αντιπροσωπευτικός θεσμός, ο οποίος θα είναι και αποφασιστικού χαρακτήρα και διεκδικητικού και γνωμοδοτικού και αντί να εκπροσωπεί τις κοινότητες των αποδήμων, θα δημιουργεί διάφορες ανόμοιες οργανώσεις με συγκεντρώσεις συνδικαλιστικού ή θεματικού τύπου. ʼλλο το μοντέλο ενός κόμματος και άλλο το μοντέλο ενός αντιπροσωπευτικού θεσμού. Τα ιδιαίτερα προβλήματα της νεολαίας των αποδήμων είναι υπαρκτά και γνωστά. Αυτά, όμως, θα πρέπει να είναι μέσα στη θεματική και στη λειτουργία του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού. Και τελειώνω με τον προϋπολογισμό. Ο σκοπός και το ύψος των επιχορηγήσεων ή των γνωμοδοτήσεων στους ανωτέρω φορείς θα καθορίζεται με την απόφαση επιχορήγησης ή χρηματοδότησης που εγκρίνεται προς τούτο κάθε φορά από τον εκάστοτε αρμόδιο Υπουργό ή τα υπό αυτόν εξουσιοδοτούμενα όργανα, καταργούμενης κάθε αντίθετης σχετικής διάταξης. Αντί, λοιπόν, για μια αντιπροσωπευτική οργάνωση των αποδήμων Ελλήνων, θα προκύψουν πολλές οργανώσεις που θα διεκδικούν την κρατική επιχορήγηση και όχι την επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουμε. Επομένως, η πραγματικότητα πρέπει να αλλάξει, αν θέλουμε να απελευθερώσουμε τη δυναμική των κοινοτήτων των απόδημων Ελλήνων, διότι άλλο είναι η οικονομική αυτονομία και άλλο είναι η κρατική επιχορήγηση, άλλο όργανο ελεγχόμενο με εσωτερικές διαδικασίες και άλλο μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι οποίες λειτουργούν πολλές φορές ως ομάδες πίεσης. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το νομοσχέδιο και καθυστέρησε και δεν είναι εκείνο το οποίο θα έπρεπε και μπορούσε να είναι. Για το λόγο αυτό θα το καταψηφίσουμε επί της αρχής.