Home Ομιλίες Ομιλία κατά τη συζήτηση επερώτησης του ΠΑΣΟΚ προς τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, σχετικά με τη χρηματοδότηση του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης (Γ΄ ΚΠΣ).

Ομιλία κατά τη συζήτηση επερώτησης του ΠΑΣΟΚ προς τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, σχετικά με τη χρηματοδότηση του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης (Γ΄ ΚΠΣ).

E-mail Εκτύπωση PDF
Επί σειρά ετών τώρα κάνουμε και κοινοβουλευτικό έλεγχο και συζητούμε με την κοινωνία, με τους ενδιαφερόμενους φορείς για το τι φταίει για το ότι η υλοποίηση των κοινοτικών προγραμμάτων δεν πηγαίνει καλά. Συζητούμε για τα μεγάλα προβλήματα της ορθολογικής διαχείρισης των εθνικών και κοινοτικών πόρων, αλλά και για τις αναπτυξιακές επιλογές σε έργα, προγράμματα και δράσεις. Έχουμε επισημάνει επανειλημμένα ότι ο σχεδιασμός και οι μηχανισμοί υλοποίησης των προγραμμάτων παρουσιάζουν τεράστιες αδυναμίες. Το διαχειριστικό πλαίσιο διαχείρισης του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης ήρθε με μεγάλη καθυστέρηση, για να υποτάξει, τελικά, το σχεδιασμό και τη συμμετοχή στο συγκεντρωτικό σύστημα διαχείρισης. Αντί της αποτελεσματικότητας, της ποιότητας και της διαφάνειας που έπρεπε να επιδιώκεται, με την κακή εμπειρία που είχαμε από το Α΄ και Β΄ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, δημιουργήθηκε ένας γραφειοκρατικός και συγκεντρωτικός μηχανισμός που μετέφερε την όλη διαδικασία σε μηχανισμούς που δεν λογοδοτούσαν σε πολιτικό επίπεδο ή, τουλάχιστον, που δυσκολότατα ελέγχονταν. Φτάσαμε, λοιπόν, στον πέμπτο χρόνο του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης και η πορεία υλοποίησης είναι πάρα πολύ κακή. Εμείς επιμένουμε ότι υπάρχει μια εξακολουθητική ολιγωρία και ότι συνεχίζεται η διαχειριστική ανεπάρκεια των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ και από τη Νέα Δημοκρατία, με αποτέλεσμα να προκαλούνται μεγάλες καθυστερήσεις, απώλεια σημαντικών πόρων από το Β΄ και το Γ΄ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης και συνεχώς να επικρέμεται η απειλή της αναστολής των πληρωμών και της απώλειας πόρων. Για να μη χαθούν και άλλα κονδύλια, η χώρα οφείλει να απορροφά από το 2005 ως το 2008 5.500.000.000 ευρώ ετησίως, όταν από το 2000 ως το τέλος του 2004 έχει απορροφήσει συνολικά περίπου 6,5 δισεκατομμύρια ευρώ συμπεριλαμβανομένης και της προκαταβολής του 7%. Η ελληνική, λοιπόν, Κυβέρνηση θα πρέπει να αντιδράσει ουσιαστικά. Οφείλει να μιλήσει με τη γλώσσα της αλήθειας και, κυρίως, βέβαια να επιταχύνει όλη της την προσπάθεια, να ανασκουμπωθεί -εντός εισαγωγικών- κύριε Υπουργέ, γιατί συμπληρώνει ενάμιση χρόνο στο τιμόνι της χώρας και τα πράγματα και στην υλοποίηση του προγράμματος δεν είναι καθόλου καλά. Και βέβαια, κύριοι συνάδελφοι του ΠΑΣΟΚ αλλά και της Κυβέρνησης, είναι, πράγματι, λυπηρό. Αντί να δούμε την κρισιμότητα αυτής της κατάστασης και τις πραγματικές αιτίες που μας οδήγησαν μέχρι τώρα και στην κακοδιαχείριση και στα πρόστιμα, που οδήγησαν στις καθυστερήσεις και στους κινδύνους απώλειας πόρων, θα εξαντλήσουμε τη συζήτηση στο ότι δεν δικαιολογήθηκαν όλες οι παραλείψεις και χάσαμε τα 518.000.000 ευρώ; Τα έχασε ο ελληνικός λαός, τα έχασε η Περιφέρεια και από τις καθυστερήσεις έχασε ακόμη περισσότερα και από την υπερσυγκέντρωση των έργων στο λεκανοπέδιο της Αττικής έχασε ακόμη περισσότερα. Στην υπερσυγκέντρωση των έργων και στα μεγάλα έργα έχασε κι άλλα από τη διαπλοκή και από τον τρόπο με τον οποίον εκτελέσθηκαν αυτά τα έργα. Να τελειώνουμε μ’ αυτά, να συνεννοηθούμε από δω και πέρα τι θα κάνουμε, διότι τα πράγματα είναι πάρα πολύ κρίσιμα. Η πορεία του Γ΄ ΚΠΣ είναι ιδιαίτερα κρίσιμη. Με τα στοιχεία προόδου που έχει δώσει το Υπουργείο μέχρι 15/6/2005 για το 74% των πόρων δημόσιας δαπάνης, έχουν εκδοθεί αποφάσεις ένταξης και έχουν δεσμευθεί οι ανάλογοι πόροι. Η δημόσια δαπάνη των ενταγμένων έργων για τα οποία αναλήφθηκαν νομικές δεσμεύσεις αντιστοιχεί μόλις στο 51%. Λέτε, λοιπόν, ότι παραλάβατε μία κατάσταση, κύριε Υπουργέ, για το Γ΄ ΚΠΣ με μία κρίσιμη απορροφητικότητα της τάξης μόλις του 20% έως 22% στις αρχές του 2004 από την προηγούμενη κυβέρνηση. Πού βρίσκεστε τώρα; Ο μέσος όρος των απορροφήσεων είναι περίπου 30% έως 32%. Βέβαια, το πρόβλημα είναι τεράστιο στον κανόνα ν+2, διότι μπορεί να λέτε ότι έχετε πετύχει ένα καλό ποσοστό δεσμεύσεων, αλλά με τον κανόνα ν+2, αν δεν απορροφήσετε, τελικά, αυτές οι δεσμεύσεις που έχετε αναλάβει δεσμεύουν και το χρονικό όριο όπου θα πρέπει να γίνει η απορρόφηση. Έτσι τα πράγματα δυσκολεύουν πολύ περισσότερο. Ταμείο Συνοχής. Είναι πάρα πολύ κρίσιμη η κατάσταση στην οποία βρίσκεται το Ταμείο Συνοχής. Βρισκόμαστε, λοιπόν, σε μία κρίσιμη περίοδο κι εμείς καταθέτουμε ερωτήσεις κάθε μήνα σχεδόν για το πώς θα ξεπεράσουμε αυτήν την κατάσταση. Θα δούμε, τελικά, τα πραγματικά αίτια αυτών των καθυστερήσεων; Δε λύνονται ούτε με στείρες αντιπαραθέσεις, ούτε με την πρόσληψη κάποιων ακόμα ειδικών συμβούλων. Υπάρχουν βαθιές αιτίες στη διοίκηση, στα προβλήματα της αποκέντρωσης, της λειτουργίας και της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών και των μηχανισμών υλοποίησης και προγραμματισμού του Γ΄ ΚΠΣ και των άλλων προγραμμάτων και βέβαια μεγάλες ελλείψεις στους φορείς υλοποίησης και, κυρίως, στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Τι γίνεται με την απορροφητικότητα και την κατάσταση το 2005; Είναι γνωστή η προτροπή και η ανάγκη για άμεση απορρόφηση κονδυλίων για να μη χαθούν οι κοινοτικοί πόροι. Σύμφωνα με την επιτροπή παρακολούθησης που συνεδρίασε πριν από ένα μήνα στη Θεσσαλονίκη, η Ελλάδα πρέπει να εισπράξει για το υπόλοιπο του 2005 το ποσό των 2,9 δισεκατομμυρίων ευρώ, δηλαδή 500.000.000 ευρώ θα πρέπει να απορροφώνται από το Γ΄ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης μηνιαία, προκειμένου να επιτευχθούν τα απαιτούμενα ποσά απορρόφησης. Συγκεκριμένα, η Ελλάδα, προκειμένου να είναι μέσα στις προβλέψεις για το 2005 και να πραγματοποιήσει είσπραξη 2,9 δισεκατομμυρίων ευρώ, θα πρέπει τον Οκτώβριο να υποβάλει αίτηση πληρωμής 1,2 δισεκατομμυρίων ευρώ, δηλαδή να έχει δαπάνες περί τα 1,7 δισεκατομμύρια ευρώ. Μόλις το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου υποβλήθηκαν οι πρώτες αιτήσεις πληρωμών για το 2005. Αν φέτος δεν κατανεμηθούν κανονικά οι ως άνω δαπάνες, κινδυνεύει, τελικά, αυτός ο μηχανισμός εκτέλεσης -σαθρός, κλπ, όπως το έχουμε πει τόσες φορές- να καταρρεύσει και, τελικά, να χάσουμε από τον κανόνα ν+2 σημαντικούς πόρους. Τα επιχειρησιακά προγράμματα στις περιφέρειες σύμφωνα με την επιτροπή παρακολούθησης Κεντρικής Μακεδονίας, Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και Αιγαίου βρίσκονται σε άσχημη κατάσταση και κινδυνεύουν από τον κανόνα ν+2. Σύμφωνα πάλι με την έκθεση αυτής της επιτροπής, η Κοινωνία της Πληροφορίας και η διοίκησή της λέει ότι αν δεν προχωρήσουν σε πενήντα, τουλάχιστον, προκηρύξεις και αν δεν απορροφηθούν φέτος 60.000.000 ευρώ -εγώ το βλέπω δύσκολο- πάλι θα έχουμε απώλεια πόρων. Το πρόγραμμα της ανταγωνιστικότητας. Τι να πούμε για την προηγούμενη περίοδο; Πόσο απ’ αυτό το πρόγραμμα ανακουφίστηκαν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις; Και τώρα με λύπη μας διαπιστώνουμε ότι και πάλι εξακολουθεί να καθυστερεί αυτό το πρόγραμμα. Τα προγράμματα του περιβάλλοντος; Αυτά και αν είναι. Και κατά κύριο λόγο είναι στο Ταμείο Συνοχής. Ιδιαίτερα ΧΥΤΑ και απαραίτητα έργα για τα οποία υπάρχουν πρόστιμα από την Ευρωπαϊκή Ένωση δεν προχωρούν. Ακόμη δεν έχετε βρει το κλειδί να προχωρήσουν αυτά τα έργα, τα προγράμματα της εκπαίδευσης κ.ο.κ. Δεν τα λέω εγώ. Η επιτροπή παρακολούθησης τα λέει. Το Ταμείο Συνοχής; Σε εκατόν δεκατέσσερα έργα περιβάλλοντος κόστους 300.000.000 ευρώ τα δεκαέξι παρουσιάζουν σοβαρότατο κίνδυνο να μην υλοποιηθούν και τα περισσότερα βρίσκονται στο κόκκινο. Πώς θα γίνει η διόρθωση λόγω του προστίμου, πώς θα γίνει η διόρθωση λόγω των απωλειών πόρων που έχουμε, ποια έργα θα βγουν επειδή καθυστερούν, ποια έργα θα μπουν; Αν θα προλάβουν να μπουν. Και αυτά που καθυστερούν, βέβαια, είναι τα έργα της Περιφέρειας. Γονάτισε η Περιφέρεια με τη μέχρι τώρα υπερσυγκέντρωση πόρων στο Λεκανοπέδιο. Και θα ολοκληρώσω, κύριε Πρόεδρε, λέγοντας ότι με όλα αυτά τα προβλήματα και τις καθυστερήσεις φοβάμαι ότι υπονομεύουμε και δυσκολεύουμε και την ήδη πολύ δύσκολη διαπραγμάτευση του Δ΄ ΚΠΣ. Κύριοι συνάδελφοι, βρισκόμαστε σε καθεστώς κοινοτικής επιτήρησης για τα επόμενα δυο χρόνια. Αλλά σε συνθήκες έντασης της ανεργίας, χαμηλότερης ανάπτυξης, κρίσιμων προβλημάτων στην περιφέρεια σ’ ένα νέο κύμα λιτότητας και αντιλαϊκών μέτρων για τους εργαζόμενους, η χώρα μας δεν έχει κανένα περιθώριο απώλειας ούτε ενός ευρώ, κύριε Υπουργέ. Σε αυτό θέλουμε να μας απαντήσετε και να μας ενημερώσετε σ’ αυτήν τη συζήτηση.