Home Ομιλίες Ομιλία κατά την ημερίδα του ELFORES με θέμα: ΒΙΟΜΑΖΑ & ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ

Ομιλία κατά την ημερίδα του ELFORES με θέμα: ΒΙΟΜΑΖΑ & ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ

E-mail
Κυρίες και Κύριοι, κύριε πρόεδρε του ELFORES Δυστυχώς τα περιβαλλοντικά προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί από τη χρήση των συμβατικών μορφών ενέργειας (φαινόμενο θερμοκηπίου, όξινη βροχή κ.λπ.), η εξάντληση των αποθεμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου (αποθέματα για μερικές δεκαετίες) και του άνθρακα, έχουν δημιουργήσει επιτακτική ανάγκη χρήσης εναλλακτικών μορφών ενέργειας. Παγκόσμιες συμφωνίες, ευρωπαϊκές οδηγίες και εθνικές νομοθεσίες επιβάλλουν, προτείνουν και ενθαρρύνουν την παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές (ΑΠΕ). Ενδεικτικό παράδειγμα η Ε.Ε., που κατοικεί το 5% του παγκόσμιου πληθυσμού και παράγει το 15% των αερίων του θερμοκηπίου. Οι συνέπειες της βιοκλιματικής μεταβολής δυστυχώς θα είναι τεράστιες και θα επηρεάσουν όλα τα οικοσυστήματα του πλανήτη και κάθε οικονομία όσο ισχυρή και αν αυτή είναι. Στη χώρα μας τα προβλήματα που αφορούν στο περιβάλλον και τη ποιότητα ζωής των πολιτών έχουν διογκωθεί, ενώ δεν διακρίνεται και από τη νέα Κυβέρνηση κάποιο σχέδιο αντιμετώπισής τους με τρόπο συστηματικό. Είναι εμφανής η απουσία του εθνικού σχεδίου δράσης για αυτό που έχει οριστεί σαν αειφόρος ανάπτυξη, η οποία θα στηρίζεται ισότιμα και στους τρεις πυλώνες, την κοινωνία την οικονομία και την προστασία του περιβάλλοντος. Όπως τονίσαμε στο Κοινοβούλιο κατά τη συζήτηση για την κύρωση του πρωτοκόλλου του Κυότο οι καθυστερήσεις από την εφαρμογή των μέτρων που αναγγέλθηκαν το 1988 καθιστούν ανέφικτη την επιτυχία του στόχου περιορισμένης αύξησης των εκπομπών αερίων ρύπων στη χώρα μας μέχρι ποσοστού 25% εως το 2010, σε σχέση με τα επίπεδα των ρύπων που είχαν καταγραφεί το 1990. Δυστυχώς όμως και μετά την κύρωση του πρωτοκόλλου του Κυότο ελάχιστα έχουν εφαρμοστεί στην πράξη από τις υποχρεώσεις που προέκυψαν για τη χώρα μας. Έρευνα που έγινε από το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών για λογαριασμό του ΥΠΕΧΩΔΕ δείχνει ότι ήδη είμαστε στο +23,4% και θα φθάσουμε το 35,8% το 2010, ενώ εκτιμάται ότι θα εκτιναχθούμε στο 56,4% το 2020, χωρίς τη λήψη μέτρων. Η διαφορά στόχου (+25%) και πραγματικότητας είναι ισοδύναμη με 10 εκατ. τόνους ρύπων που αν δεν καλυφθεί με άμεσα και ουσιαστικά μέτρα θα πρέπει να πληρωθεί μέσω σχεδίου εμπορίας εκπομπών. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελλάδα είναι μία από τις 7 χώρες της κοινότητας που δεν είχαν καταθέσει τέτοιο σχέδιο (31/03/2004) και έπειτα από παράταση θα πρέπει να το πράξει έως τον Ιούνιο του 2004, προθεσμία που κρίνω, σύμφωνα με πληροφορίες αλλά και τη γενικότερη εικόνα του κυβερνητικού έργου σήμερα, ως ανέφικτη. Όσον αφορά μία ακόμη συμβατική υποχρέωση της χώρας μας από το πρωτόκολλο και την κοινοτική οδηγία 2001/77/ΕΕ να παράγει το 20,1% της ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ μέχρι το 2010 δείχνει άπιαστο όνειρο. Είναι σαφές ότι από το ποσοστό διείσδυσης των ΑΠΕ που βρισκόμαστε σήμερα (8,5%) περίπου έως το 20,1% το 2010, υπάρχει μακρύς δρόμος που υπονομεύεται από τις εκάστοτε πολιτικές ηγεσίες που στερούνται περιβαλλοντικής στρατηγικής για απαγκίστρωση από το υπάρχον κυρίαρχο ενεργειακό μοντέλο. Το Γ’ ΚΠΣ ήταν φοβάμαι ότι δεν είναι πλέον ευκαιρία να αξιοποιηθεί το σημαντικό δυναμικό της χώρας αφού τα προγράμματα ανάπτυξης των ΑΠΕ είναι επιλέξιμα, αλλά η ανυπαρξία εθνικής στρατηγικής, έγκαιρου χωροταξικού σχεδιασμού, συνεκτικών στόχων και μέτρων υλοποίησης τους οδηγούν σε «χάσιμο» πόρων (Το Υπ. Ανάπτυξης, πολύ πρόσφατα σε απάντηση σχετικής ερώτησής μου έκανε λόγο για απώλεια πόρων της τάξης των 2 δις ευρώ) αλλά και στην παραμονή της Ελλάδας δέσμιας της ενέργειας από το πετρέλαιο (2,7 μεγαλύτερη από την εγχώρια). Ο ενεργειακός τομέας για να ανανεωθεί πρέπει να στηριχθεί από το δημόσιο. Δεν περιμένουμε θαύματα από την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας. Η χώρα μας είναι μια από τις 7 χώρες της κοινότητας που δεν έχουν καταθέσει ακόμη σχέδιο εμπορίας εκπομπών αερίων ρύπων. Παράλληλα καθυστερεί η ολοκλήρωση θεσμοθέτησης της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής ενισχύεται η τάση χρήσης ιδιωτικών αυτοκινήτων και μάλιστα ενεργειοβόρων οχημάτων μεγάλου κυβισμού και υστερεί απελπιστικά η διείσδυση των ΑΠΕ. Ο κ. Υφυπουργός αναφέρθηκε ότι η νέα Κυβέρνηση θα λάβει και άμεσα μέτρα και μεσοπρόθεσμα. Θα μειώσουμε π.χ. το ΦΠΑ στις συσκευές και βοηθητικά στοιχεία των ΑΠΕ; Θα ολοκληρωθεί επιτέλους ο κανονισμός βιοκλιματικής των κτιρίων; Η αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αποτελεί στρατηγικής σημασίας τομέα για την ανάπτυξη της χώρας μας και για αυτό το λόγο απαιτείται η ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών παράλληλα με δράσεις ενημέρωσης και ανταλλαγής εμπειριών και τεχνογνωσίας. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) - βιομάζα, αιολική ενέργεια, ηλιακή ενέργεια, γεωθερμία, μικρά υδροηλεκτρικά και φωτοβολταϊκά - συμβάλλουν στην ασφάλεια των ενεργειακών πόρων και τη μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενη ενέργεια, στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας των προϊόντων, στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε προηγμένες τεχνολογίες, στην προστασία του περιβάλλοντος και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής. Ο Υφυπουργός επίσης υποσχέθηκε ένα βιώσιμο σχεδιασμό. Ειδικότερα όσον αφορά τη Βιομάζα αποτελεί μία ανεξάντλητη πηγή ενέργειας η οποία μαζί με την αιολική, ηλιακή και λοιπών ΑΠΕ «βαφτίζεται» πράσινη μορφή ενέργειας και δύναται να συμβάλλει στην επάρκεια των ενεργειακών αναγκών. Η βιομάζα έχει ιδιαίτερη σημασία στον τομέα των ΑΠΕ και αποτελεί το σημαντικότερο υποκατάστατο των ορυκτών καυσίμων για τις αναπτυγμένες χώρες και την Ευρωπαϊκή Ενωση. Καύσιμο που σε αυτές τις χώρες εκμεταλλεύεται και διαχειρίζεται σε μεγάλο ποσοστό η Τοπική Αυτοδιοίκηση εξυπηρετώντας τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών. Τονίστηκε ότι για την Ελλάδα το ενεργειακό δυναμικό σε βιομάζα είναι σημαντικά υψηλό και ειδικότερα μπορούμε να αντικαταστήσουμε το 15% της συνολικής κατανάλωσης πετρελαιοειδών με τα απορρίμματα - υπολείμματα των εκκοκιστηρίων βάμβακος, των ελαιουργείων και του καλαμποκιού. Σε πληθώρα κλάδων όπως τη γεωργία, δασοκομία, αστικά/βιομηχανικά απόβλητα, όποια μορφή οργανικής ύλης θεωρείται άχρηστη, είναι δυνατόν να παραχθεί βιοενέργεια αποτελώντας τελικά ύλη χρήσιμη. Εφόσον η βιομάζα απαντάται στα γεωργικά υπολείμματα και σε συνδυασμό με τις ενεργειακές καλλιέργειες, μια πραγματική βιομηχανία της βιομάζας εμφανίζεται κίνητρο εξέλιξης της αγροτικής πολιτικής. Η KΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Οι ευνοϊκές κλιματολογικές συνθήκες που επικρατούν στη χώρα μας επιτρέπουν την ύπαρξη μεγάλης ποικιλίας γεωργικών και δασικών υπολειμμάτων, καθώς και την εμφάνιση υψηλών αποδόσεων στις ενεργειακές καλλιέργειες. Σε συνδυασμό με το υψηλό το ποσοστό των αγροτών στη χώρα μας είναι υψηλό, η βιομηχανία της βιομάζας φαίνεται θετικός παράγοντας για την εξέλιξη της γεωργικής πολιτικής της Ελλάδας. Η αξιοποίηση της βιομάζας στη χώρα μας αποτελεί η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από το βιοαέριο που αντλεί από τους ΧΥΤΑ. Μεγάλο έργο που αφορά την αξιοποίηση της βιομάζας στη χώρα μας αποτελεί αυτό για λογαριασμό της ΒΕΑΛ (Βιοαέριο-Ενέργεια ʼνω Λιοσίων) ο σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας από βιοαέριο, το οποίο αντλείται από τον όγκο των απορριμμάτων που εναποτίθενται στη Χωματερή ʼνω Λιοσίων. Βέβαια η υλοποίηση των πολλών και απαραίτητων ΧΥΤΑ ανά τη χώρα καθυστερεί υπερβολικά άρα και η αξιοποίηση του βιοαερίου. Μικρότερης κλίμακας εφαρμογές στη χώρα μας αποτελούν η θέρμανση θερμοκηπίων, η θέρμανση κτιρίων με καύση βιομάζας σε ατομικούς/κεντρικούς λέβητες, η παραγωγή θερμότητας για ξήρανση σε εκκοκιστήρια, η παραγωγή ενέργειας σε βιομηχανίες, η τηλεθέρμανση. Φίλες και Φίλοι, οι ΑΠΕ γενικότερα και η βιομάζα και τα βιοκαύσιμα ειδικότερα, καλούνται να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στο συνεχώς μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό χάρτη της ενέργειας. Η λευκή Βίβλος αποτελεί την κοινοτική στρατηγική και το σχέδιο δράσης για τις ΑΠΕ και προωθεί τη δράση μεταξύ άλλων για εγκαταστάσεις βιομάζας θερμικής ισχύος 10.000MW. αυτό απαιτεί τη συνεργασία των κρατών μελών της Ε.Ε.